شیر آلات صنعتی.

شيرآلا ت صنعتی متعلقاتي از سامانه هاي انتقال و توزيع هستند كه با وجود طيف وسيع فقط 13 درصد بازار جهاني شيرآلات صنعتي را تشكيل مي دهند كه عمدتا براي كنترل جريان، فشار و هوا به كار م ي روند. قطع و وصل جريان، كنترل بده، انحراف جريان، كنترل فشار و يا تخليه هوا از اهم عملكرد شيرها هستند كه بعد از ارائه طبقه بندي شيرآلات از نظر پارامترهاي مختلف به انواع آنها پرداخته و عملكرد آنها مورد مطالعه قرار مي گيرند.
- هدف:
با جمع آوري منابع، مراجع و هم چنين اطلاعات لازم از شركت هاي معتبر داخلي و خارجي، ضمن پرداختن به طبقه بندي شيرآلات از نظر مكانيزم و انرژي مورد نياز جهت عملكرد آنها با ارائه توضيحات مقدماتي در مورد انواع شيرها، پارامترهاي مختلف مورد بررسي قرار م ي گيرد. علاوه بر موارد فوق روش هاي صحيح نصب و راه اندازي و تعميرات، ضوابط انتخاب، انتخاب پوشش محافظتي با توجه به نوع سيال و جنس لوله، مواد سازنده شيرآلات نيز مورد بررسي قرار مي گيرند. هم چنين روش آزمايش توانايي تحمل فشار پوسته، آببندي نشيمن گاه شيرآلات و د ر نهايت نشانه گذاري بدنه، نشان ه گذاري پلاك شناسايي و علايم اختصاري نيز توضيح داده مي شود.


- شیر دروازه ای :
عمل اصلی این شیر در حقیقت کامل و یا ایجاد ارتباط بین دو جریان سیال می باشد. این به این معناست که این نوع شیرها بایستی کاملاً بسته و یا در واقع به صورت نیمه باز نمی توان از آن ها استفاده کرد. همچنین از نام این شیر مشخص است که به کمک دروازه ای که در مسیر حرکت سیال قابل تغییر مکان دادن می باشد عمل می نماید که در این دروازه به صورت عمودی در مسیر جریان حرکت کرده و در مورد لزوم جریان را قطع و یا برقرار می کند.
- شیر توپی :
از نظر کار شیر کم و بیش مانند شیر دروازه ای بوده ولیکن بجای صفحه ای که در مسیرجریان سیال بود ،این عمل به وسیله جسم کروی شکل که در وسط آن مجرائی موجود است انجام می گیرد.
در وقت باز بودن مجرای مذکور در مسیر حرکت سیال واقع می گردد و در وقت بسته بودن طرف دیگر جسم محل عبور سیال را مسدود می نماید. این شیر از نظر ساختمان 
آسانتر و از نظر قیمت ارزانتر از نمونه های دیگر شیرها می باشد.
- شیر مجرابند :
برای کنترل مناسب نیست و باید در حالت بسته و یا کاملاً باز باشد. ساختمان آن ساده و دارای یک بدنه و یک پلاگ توپی که در آن سوراخی برای عبور سیال تعبیه شده و یک کلاهک آب بندی می باشد.
- شیر ساچمه ای :
این نوع شیر به خصوص در محل هایی که لوله های مسیر جریان کوچک هستند و لازم است تحت کنترل باشد مورد استفاده قرار می گیرند. همچنین این شیر باعث تغییر جهت جریان سیال که از شیر عبور می کند می شود و در حقیقت حرکت یک دیسک که در مسیر جریان واقع می شود عمل باز و بسته نمودن را انجام می دهد.
- شیر یکطرفه :
سیال فقط از یکطرف آن می تواند وارد شود و زمانی که در یک مسیر قرار دارد جریان جریان سیال از طریق برعکس آن غیر ممکن است. شیرهای یکطرفه در دو طرح اساسی به نام شیر یکطرفه لولایی و شیر یکطرفه فشاری ساخته می شوند.
- شیر پروانه ای :
دارای ساختمانی ساده و بهترین نوع شیر برای جریان های زیاد است. با توجه به اینکه بیشترین جریان در این نوع شیرها زمانی می افتد که بندآور حالت 90 درجه نسبت به جریان ها داشته باشد لازم است که بدانیم در زوایای مختلفی که بندآور با جریان می سازد مقدار جریان عبوری از شیر چه مقدار خواهد بود.
- شیر ایمنی :
این شیر قابل تنظیم بوده و با توجه به فشار جاری سیال داخل آن تنظیم می گردند. بدان معنی که هرگاه فشار جریان بیش از فشار تنظیمی بر روی شیر باشد ، شیر به صورت اتوماتیک جریان را قطع می کند و از طرف دیگر اگر فشار جریان کمتر از حداقل فشار تنظیمی بر روی شیر باشد باز هم جریان را قطع خواهد کرد. به همین علت در مسیر عبور سیالی که تغییرات فشار ناگهانی در آن محتمل است از وجود این شیر استفاده می گردد.
- شیر کنترل :
جهت کنترل جریان سیال در مسیر عبور آن قرار داده می شود. این شیر به طور خودکار و معمولاً با فشار هوا کار می کند. این شیر با توجه به موقعیت محل و اینکه چه چیزی را بایستی کنترل کند بطور خودکار باز و بسته می شود و در حقیقت با توجه به عامل دیگری که می بایست کنترل شود و مداوم با شیر کنترل در رابطه است محل شیر صورت می گیرد. 
- شیر محدود کننده جریان :
جهت کنترل مقدار جریان استفاده می گردد که جریان وقتی به آن می رسد بستگی به اینکه شیر از چه نوع محدود کننده  ای باشد کم می شود و مقدار آن نیز طی محاسباتی قابل تعویض یا تنظیم است.
شیرهای محدود کننده به دو نوع ثابت و قابل تنظیم تقسیم می شود. محدود کننده های ثابت به این صورت هستند که در آن عامل محدود کننده با توجه به سایز محاسبه شده داخل بدنه شیر قرار می گیرد و در مسیر جریان قرار گرفته و جریان از داخل آن عبور می کند ولی محدود کننده قابل تنظیم بر روی عددهای محاسبه شده هستند که فرق این دو با یکدیگر در این است که اگر بخواهیم شماره عامل محدود کننده کم یا زیاد کنیم بایستی حتماً شیر را ببندیم و جریان را قطع کنیم که این خود باعث وقفه در امر تولید خواهد شد ولی در گونه های قابل تنظیم بدون قطع جریان عامل محدود کننده را که به دسته وصل است روی عدد مورد نظر نگاه می داریم.
مشخصات سیال :
اصولاً شیرها را می توان برای کنترل مواد مختلفی نظیر پودرها ، مایعات غلیظ ، گازها ، آب ، مواد شیمیایی ، نفت ، بخار و غیره بکار و مشخصات سیال می تواند راهنمای خوبی از لحاظ نوع شیر و جنس آن از لحاظ تماس با سیال باشد.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
جنس ساختمان شیر :
بدنه ، میله ، دیسک ، و نشیمنگاه شیر از جنس های مختلفی ساخته می شوند که هر کدام برای سرویس معینی مناسب است . فلزاتی که به طور معمول برای ساختمان شیر مصرف می شوند عبارتند از : چدن ، برنج ، برنز ، فولاد ، مس ، نیکل یا پلاستیک ، سرامیک و گرافیت.
ضریب شیر و مقدار جریان :
ضریب شیر یکی از مشخصات دیگر جهت اندازه گیری مقدار جریان و افت فشار در سیستم می باشد که برای انتخاب شیر بسیار مهم می باشد. ضریب شیر گاهی اوقات عدد جریان نامیده می شود. 
ضریب شیر با تغییر سایز آن و مقدار باز بودن شیر متناسب بوده و معمولاً بر اساس باز بودن شیر به صورت 100 درصد (کاملاً باز) بیان می شود. ضریب شیر یا عدد جریان با سه واحد بیان می شود :
- Cv در سیستم آمریکایی Ib/in2 و US gal/min
- Kv در سیستم بر اساس bar و Imp gal/min
- F در سیستم انگلیسی Ib/in2 و Imp gal/min
ـــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
پدیده کاویتاسیون در شیرها :
زمانیکه یک مایع از میان یک شیر نیمه باز عبور می کند فشار آن در ناحیه ای که سرعت افزایش پیدا کرده کاهش می یابد و به فشار بخار مایع می رسد. مایع در ناحیه کم فشار شروع به بخار شدن می کند و حفره ها را توسط حباب های گاز تولید شده از بخار مایع پر می کنند. 
وقتی مایع مجدداً به فشار استاتیک برسد حباب ها به طور ناگهانی جمع می شوند. این پدیده که باعث ایجاد شکاف در شیر می شود را کویتاسیون می گویند. اگر این عمل به طور مرتب تکرار شود در نهایت باعث شکستگی و از بین رفتن شیر می شود که البته این پدیده در لوله ها نیز ممکن است اتفاق بیافتد.
شیر ایمنی خودکار :
شیر ایمنی خودکار شیری است که آن را در سر چاه ها ، دستگاه های تفکیک کننده ، ظروف لوله های جریان نصب می کنند و در مواقع اضطراری و خطر جریان نفت را به طور خودکار قطع می کند و برای این کار از دستگاه های مختلفی بنام فرمانده (pilot) استفاده می شود.
فشار زیاد - H.pilot
فشار کم - L.pilot
وقتی پایلوت ها را روی فشارهای بالا و پائین تنظیم می کنیم منظور این است که اگر در سیستمزکه فرض می کنیم خط لوله باشد بالا رود بطوریکه از فشار تنظیمی برای H.pilot زیادتر شود فشار پشت پیستون نگه دارنده دروازه که به صورت باز می باشد را از مجرای تخلیه به بیرون هذایت کرده و در نتیجه شیر بسته خواهد شد و در پی آن مسیر جریان قطع خواهد گردید.
ــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــــ
شیر ایمنی خودکار سرچاه :
کلیه وسایلی که سرچاه نصب می شوند و لوله انتقال جریان نفت به کارخانه را طوری انتخاب می کنند که قدرت تحمل حداکثر فشار چاه را در شرایط عادی داشته باشند و برای ایمنی نگه داشتن آن ها از شیر ایمنی خودکار که مجهز به فرمانده های L و H  باشد استفاده می کنند.
چنانچه وضع درونی چاه تغییر نماید ، فشار بتدریج بالا می رود که برای جلوگیری از ترکیدن وسایل و لوله ها فرمانده فشار زیاد (H.pilot) را که قبلاً مقدارش را بر مبنای حداکثر فشاری که چاه ایجاد می کند و قدرت تحمل ضعیف ترین قسمت وسایل و لوله ها تنظیم کرده اند روی سرویس می آید و مسیر جریان را قطع می کند. ولی چنانچه لوله انتقال جریان به عللی شکسته شود فشار درون لوله پائین خواهد آمد که برای جلوگیری از هدر رفتن نفت و خطرات احتمالی ناشی از آن فرمانده فشار کم (L.pilot) را که قبلاً مقدارش را بر مبنای حداقل فشاریکه در اثرشکستن لوله چاه ممکن است به وجود بیاید تنظیم کرده اند روی سرویس می آید و مسیر جریان را قطع می کند.

نوشته شده توسط محمد هادی عرب بیگی در تاریخ بیست و ششم بهمن ٩٣ ساعت ١٥:١٨
بازدید[3]

نظر شما در مورد اين پست چيست ؟
نام:

  

ایمیل:

  

وبسایت:
نظر:

  

کد امنیتی:
کد: